2 stycznia 1939 roku zmarł w Drozdowie (Łomżyńskie), w wieku 74 lat, Roman Stanisław Dmowski h. Pobóg, mąż stanu i pisarz polityczny, teoretyk nacjonalizmu polskiego i współtwórca odrodzonego państwa polskiego; z wykształcenia doktor nauk przyrodniczych; od 1888 członek tajnej organizacji młodzieżowej „Zet” a od 1889 – Ligi Polskiej i współpracownik „Głosu” J. L. Popławskiego, w […]
30 grudnia 1938 roku zmarł w Warszawie, w wieku 76 lat, abp Aleksander kard. Kakowski h. Kościesza, biskup rzymskokatolicki i doktor Św. Teologii, święcenia kapłańskie otrzymał w 1886 roku, od 1911 rektor Akademii Duchownej w Petersburgu, od 1913 arcybiskup metropolita warszawski, 12 IX 1917 – 14 XI 1918 członek Rady Regencyjnej Królestwa Polskiego, 15 IX […]
28 grudnia 1939 roku zmarł w hitlerowskim obozie koncentracyjnym Sachsenhausen (Oranienburg k. Berlina), w wieku 70 lat, Stanisław Ambroży Estreicher, historyk prawa, bibliograf i publicysta; wnuk botanika Alojzego i syn „ojca bibliografii polskiej” Karola (starszego), ojciec historyka sztuki Karola (młodszego), zięć Ignacego Rosnera i teść Konstantego Grzybowskiego, przyjaciel S. Wyspiańskiego, L. Rydla, J. Mehoffera i […]
I. Istota konserwatyzmu. 1. Jeżeli pragniemy wyjść poza zewnętrzne cechy konserwatyzmu i zbliżyć się do jego istoty, to określenie konserwatyzmu nie jest rzeczą łatwą. Cechy zewnętrzne wskazać dość łatwo. Wystarczy podkreślić, że polityka konserwatywna broni pewnych od dawna istniejących, historycznie wyrobionych podstaw życia społecznego: że więc najprzód uznaje za najważniejszą taką podstawę etykę religijną, której […]
20 grudnia 1923 roku urodził się w Warszawie Wiesław Marian Chrzanowski, prawnik, publicysta i polityk; od młodości związany z Młodzieżą Wszechpolską i Stronnictwem Narodowym, żołnierz Narodowej Organizacji Wojskowej i AK, w powstaniu warszawskim walczył (i był ranny) w batalionie „Harnaś”; po 1945 roku związany ze Stronnictwem Pracy, Chrześcijańskim Związkiem Młodzieży „Ostoja” (prezes) i „Tygodnikiem Warszawskim” […]
17 grudnia 1765 roku urodził się w zamku La Ferte w Reuilly (Berry, Francja) Charles-François de Riffardeau, wicehr. (vicomte), następnie markiz (marquis) i wreszcie 1er diuk (duc) de Rivière, dowódca, dyplomata i polityk rojalistyczny; pochodził ze starej szlachty, osiadłej w Bourdonnais na początku XV wieku; zgodnie z tradycją rodzinną ukończył Szkołę Wojenną i służył w […]
10 grudnia 1888 roku zmarł w Abacji (Opatija, Chorwacja), w wieku 73 lat, Kazimierz hr. Grocholski h. Nałęcz, ziemianin, prawnik i polityk konserwatywny („Podolak”); w młodości radykał i konspirator (członek Stowarzyszenia Ludu Polskiego i węglarstwa – delegat „porębu lwowskiego” do dykasterii), w 1843 roku aresztowany i więziony do 1 I 1845; w 1848 członek Rady […]
Za panowania Jego Cesarskiej i Królewskiej Mości Franciszka Józefa, w Regnum Galiciae et Lodomeriae drugiej połowy XIX wieku działo się coraz lepiej, zwłaszcza od czasu, gdy władza przeszła w ręce polskie – a ściślej, polskiego obozu ziemiańsko-konserwatywnego. Pisząc o obozie zachowawczym w Galicji ma się zazwyczaj na myśli wyłącznie stańczyków, związanych z Krakowem i Galicją […]
30 listopada 1935 roku zmarł w Lizbonie, w wieku 47 lat (ur. 13 VI 1888), Fernando António Nogueira Pessoa, modernistyczny poeta (największy w Portugalii od czasów Camõesa i jeden z największych w XX wieku), krytyk literacki, eseista i tłumacz, piszący także pod wieloma fikcyjnymi heteronimami, jak Álvaro de Campos („inżynier i nihilista”), Ricardo Reis („lekarz […]
30 listopada 1591 roku urodził się w Strachocinie k. Sanoka, św. Andrzej Bobola SJ h. Leliwa, zakonnik, prezbiter, kaznodzieja, misjonarz, apostoł Polesia, męczennik, jeden z patronów Polski; w 1606 rozpoczął studia w szkole jezuickiej w Braniewie (w tym sam roku jego kuzyn – Wojciech Bobola poległ w bitwie pod Moskwą); po jej ukończeniu wstąpił (31 […]
Spotkanie: „Prawo i polityka pamięci w Hiszpanii”
Koło Naukowe Doktryn Politycznych i Prawnych im. Niccolò Machiavellego zaprasza na wykład, który wygłosi mgr Michał Szymański pt. Prawo i polityka pamięci w Hiszpanii. Droga do narodowego pojednania czy symboliczne upokorzenie frankizmu? Spotkanie odbędzie się w budynku C Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego przy ul. Więziennej 8-12. Zapraszamy do sali 101C 26 lutego 2026 roku o godz. […]
Jakubczyk: Ku pamięci Francisco Franco
Biorąc pod uwagę powstrzymanie czerwonej hordy, autentyczną wierność względem Stolicy Piotrowej i co najważniejsze; przedłużenie żywotności tego drzewiej wspaniałego kraju romańskiego jakim była Hiszpania – i co z tym bezsprzecznie związane – przystopowanie chociaż na chwilę degeneracji Okcydentu, a pomijając (nie daj Boże, wynikający ze złej woli, raczej z często spotykanego – niepełnego rozumienia zasad […]
W ubiegłym tygodniu opublikowaliśmy tekst pod tytułem: Czy 1 września 1939 r. historia mogła potoczyć się inaczej?. Autorem tego tekstu jest p. Piotr Żak, a nie – jak mylnie podaliśmy, nasz redakcyjny kolega, Artur Żak. Za niezamierzoną pomyłkę rzecz jasna przepraszamy. Redakcja
Lekarze zostaną zwolnieni z odpowiedzialności za błąd medyczny?
Zwolnienie lekarzy z odpowiedzialności karnej za popełnienie błędu medycznego to plan Ministerstwa Zdrowia. Mówił o tym w wywiadzie dla "Dziennika Gazety Prawnej" Bartłomiej Chmielowiec, rzecznik praw pacjenta. "Celem jest szukanie błędu, a nie winnych" – przekonywał. Jak podaje gazeta, projektowi sprzeciwiają się Ministerstwo Sprawiedliwości i sami lekarze. Rzecznik tak uzasadniał projekt: " Budzi to ogromne […]
Goździk: Król czyli niepodległość – recenzja Rzeczy o monarchii Janusza Woronicza
1000-leciu Królestwa Polskiego i koronacji Bolesława Chrobrego w 2025 roku zawdzięczamy „efekt Chrobrego”. Okoliczność ta zaowocowała licznymi inicjatywami upamiętniającymi pierwszego władcę, ale także projektami odnoszącymi się do szeroko pojętego monarchicznego dziedzictwa w Polsce. Tak oto wydawnictwo Pardwa, po 186 latach zapomnienia, wznowiło pracę Janusza Woronicza, o której dotychczas usłyszeć mogli jedynie pasjonaci głęboko zainteresowani epoką bądź poszukiwacze antykwarycznych białych kruków. Naukowy […]
Rieder (Madame Woillez): „Sierota znad Berezyny”
Istnieje kategoria powieści, które nazywam poczciwymi. Niedawno dostałam w prezencie XIX-wieczną powieść, będącą lekturą z dzieciństwa św. Teresy Martin. Powieść dla panienek – mówiło się kiedyś z przekąsem. A mnie spodobała się ta spokojna, pogodna opowieść o sile wiary i o tym, że wszystko skończy się dobrze. W Moskwie żyje Francuzka, wdowa po szanowanym […]
Rogucki: „Bóg w Krakowie” (film)
Znałam Kraków historyczny i sentymentalny. Współczesnego właściwie nie znam i dlatego wybrałam właśnie „Boga w Krakowie”. Scenariusz opiera się na kilku niezależnych od siebie historiach różnych osób i par, żyjących w Krakowie. Łączy je to, że wszystkie znajdują się na zakręcie życiowym: planowany rozwód, starania o dziecko, uzależnienie i upadek, konflikt sumienia w pracy itd. […]
Solarewicz: Sheen, „Deklaracja podległości. Zaufać Bogu w czasach totalitaryzmu, pogaństwa i wojny”
Najlepsza recenzja książek abp. Fultona J. Sheena, jaką przeczytałam, zawiera się jednym zdaniu. Jakaś dziewczyna na Allegro napisała, że jeśli by się chciało podkreślić złote myśli arcybiskupa w jego książce, to trzeba było tak naprawdę „zakreślić” całą stronę. To pierwsza z jego książek, jaką przeczytałam, ale podpisuję się pod tą opinią obiema rękami. Autor odszedł […]
Jakubczyk: Silne państwo narodowe jako fundament odbudowy Monarchia Universalis
Z zasady konserwatyści nigdy nie byli największymi sympatkami państwa narodowego. W rzeczywistości, zawsze mieli oni zastrzeżenia, jeśli chodzi o zamysł – a zwłaszcza praktykę – prawdziwej i pełnej suwerenności narodowej. Konserwatyzm bazuje raczej na promowaniu ludzkiego rozkwitu w wielu zlokalizowanych formach, opartych na społecznej naturze człowieka. Konserwatysta świadomy jest tego, że człowiek kształtuje się w […]
Dr Bartyzel: Demoralizacja władzy w dramatach Szekspira
Możesz zabijać, wyzbyj się skrupułów. Nie bój się sądu ni gniewu ogółu Bo nikt zrodzony z kobiecego łona Nie tknie Makbeta i go nie pokona (…) Możesz się czuć jak lew, niezwyciężony: Nic z twojej głowy nie strąci korony. Żadne zamachy, ni bunty, ni zdrada. Bo Makbetowi nikt klęski nie zada, Zanim na zamek Dunsinane […]
Prof. Bartyzel: Polski ruch monarchistyczny – cz.1
Czy monarchiści polscy mogą zrobić coś praktycznego w celu ziszczenia swojego ideario? Zanim spróbujemy dać odpowiedź na to pytanie, dobrze będzie nie tylko, jak to już uczyniliśmy, oddalić pomysły niemądre, ale również dokonać rachunku (politycznego) sumienia z tego, co robiliśmy do tej pory. Ruch monarchistyczny, odrodzony właściwie ex nihilo, jak Feniks na zgliszczach, na przełomie […]
30 czerwca 1839 roku urodził się w Targowicy Polnej k. Horodenki Dawid Abrahamowicz, konserwatywny polityk, ekonomista, działacz społeczny i gospodarczy, filantrop; ziemianin z rodziny pochodzenia ormiańskiego; jeden z przywódców stronnictwa konserwatystów wschodniogalicyjskich, zwanych Podolakami; wieloletni poseł do Sejmu Krajowego (1863-1918) i do austriackiej Rady Państwa (1875-1918; prezes Koła Polskiego 1906-07), minister ds. Galicji (1907-09), od […]
30 czerwca lub 1 lipca 1934 roku został zamordowany (podczas „nocy długich noży”) w Berlinie albo w lesie k. Oranienburga, w wieku 40 lat, Edgar Julius Jung, prawnik, polityk i myśliciel polityczny; po I wojnie światowej organizator zbrojnego ruchu oporu w Palatynacie przeciwko okupantom francuskim i wspieranym przez nich separatystom (kierował udanym zamachem na ich […]
30 czerwca 1934 roku został zamordowany (podczas „nocy długich noży”) w Neubabelsberg (Poczdam), w wieku 52 lat, Gen. Kurt Ferdynand Friedrich Hermann von Schleicher, wojskowy i polityk, ostatni kanclerz Republiki Weimarskiej; syn pruskiego oficera, sam wstąpił do armii w 1900 roku; od 1930 roku główny współpracownik ministra obrony, gen. Wilhelma Groenera; zwolennik rządów autorytarnych w […]
28 czerwca 1914 roku został zastrzelony (wraz ze swoją morganatyczną żoną, Zofią hr. Chotek von Hohenberg) przez „jugosłowiańskiego” nacjonalistę i masona Gawriła Principa, w Sarajewie, w wieku 50 lat, Arcyks. Franciszek Ferdynand Karol Ludwik Józef Maria Habsburg-Lotaryński d’Este [Erzherzog Franz Ferdynand Karl Ludwig Joseph Maria von Habsburg-Lothringen / von Österreich-Este], syn arcyks. Karola Ludwika i […]
Adam Doboszyński: Projekt włoskiego przybłędy (O Konstytucji 3 Maja)
„Dramat 3-go Maja w świetle najnowszych badań. Cztery przestrogi z XVIII-go wieku” – odczyt Adama Doboszyńskiego, wygłoszony 24 maja 1939 roku w sali Stowarzyszenia Techników w Warszawie staraniem redakcji tygodnika literacko-społecznego „Prosto z Mostu". Rok temu, w więzieniu lwowskim, wpadła mi w ręce książka wypożyczona jednemu z moich współwięźniów z biblioteki więziennej, napisana przez Józefa […]
Lasocki: Czarniecki a chłopi polscy w czasie „Potopu”
"Potopem” nazywano tę epokę w czasie panowania Jana Kazimierza, kiedy to wojska szwedzkie, moskiewskie, kozackie, pruskie (brandenburskie) i siedmiogrodzkie zalały Polskę. Król polski, Jan Kazimierz, zmuszony był szukać schronienia na Śląsku, znajdującego się podówczas pod panowaniem austrjackiem. Wojsko polskie poddało się królowi szwedzkiemu, Karolowi Gustawowi. Szlachta sktadała mu hołd. Miasta otwierały mu bramy. Na […]
Ks. Kardynał Stefan Wyszyński: Kościół a duch kapitalizmu
Grzech pierworodny ma zasięg powszechny. Każda dziedzina życia ludzkiego ma swój grzech pierworodny; ma go również życie społeczno-gospodarcze. /…/ Powstała nowa religia – pieniądza i bogactwa. Jej dogmaty – to nieograniczona wolność gospodarcza, wolna konkurencja, rozdział kapitału i pracy, najemnictwo, prawo podaży i popytu, mechanizm cen. Jej moralność – to brak wszelkiej moralności, przewaga […]
Sosnkowski: Gen. Weygand o bitwie warszawskiej
Z wielkim zainteresowaniem czytałem urywek pamiętników gen. Weyganda p.t. „La Bataille de Varsovie”, ogłoszony w „Revue des Deux Mondes” z 15 marca b.r. Jako minister wojny, członek Rady Obrony Państwa i, rzec mogę, jeden z najbliższych współpracowników marszałka Piłsudskiego, stałem niedaleko wydarzeń, które w całości złożyły się na wielki dramat dziejowy, nazwany przez lorda d’Abernon […]
Jesteśmy na: